Çocuğunuz Depresyonda Mı?

Eklenme Tarihi: 26 August 2017, Saturday, 14:46
Son düzenleme: 28 August 2017, Monday, 08:41
Çocuğunuz Depresyonda Mı?

Yakın Doğu Üniversitesi Hastanesi Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Anabilim Dalı Uzman Psikoloğu Damla Alkan SAYGILI, çocuklarda görülen mutsuzluk, ağlayacakmış gibi görünme, en küçük şeylere sinirlenme, önceden keyif aldığı etkinlikleri yapmaktan sıkılma ya da keyif almama, uyku düzeninin bozulması, iştahında azalma ya da artma olması, eskiye göre hareketsiz durmakta güçlük çekme ya da hareketlerinde yavaşlama, enerjisinde   azalma, ölüm veya intihar düşüncelerinin olması, bir konuya dikkatini vermekte güçlük çekme gibi belirtilerden birkaç tanesinin gözlenmesinin yanı sıra, bu belirtilerin en az iki hafta süreyle, hemen hemen her gün, günün büyük bölümünde yaşanmasının, depresyona işaret edebileceğini söyledi. Bu belirtileri çocuklarında gözlemleyen ebeveynlerin gecikmeden bir çocuk ve ergen psikiyatrisi kliniğine başvurması gerektiğini ifade etti.

Çocuklarda Depresyonun Kız ve Erkeklerde Görülme Oranı Aynı
Depresyonun yetişkinlik döneminde olduğu gibi çocukluk çağında da ortaya çıkabileceğini söyleyen Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI, depresyon geçiren çocukların, gerek okul hayatının gerekse toplumsal yaşantısının olumsuz yönde etkilediğini, hatta depresyonun çocukların ölümüne neden olabilecek kadar ciddi ve önemli bir ruh sağlığı sorunu olduğunu belirtti. Yapılan çalışmalarda depresyonun, ergenlik döneminden itibaren, kızlarda erkeklere göre daha sık görüldüğünü söyleyen Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI, çocuklarda depresyonun görülme oranlarına bakıldığında ise kızlarda ve erkeklerde eşit oranda görüldüğünü belirtti. Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI sözlerine şöyle devam etti: “Depresyon yaşın ilerlemesiyle birlikte artış göstermektedir.  Yapılan çalışmalara göre, depresyonun görülme sıklığının okul öncesi dönemde %1.2, okul çağı dönemindeki çocuklarda yaklaşık %2-5 ve ergenlerde ise %4 ile %8 arasında olduğu tahmin edilmektedir.”

Depresyon Belirtileri Her Yaş Grubunda Benzerlik Göstermektedir.
Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI çeşitli psikiyatrik bozukluklarla birliktelik gösterebilen depresyon hastalığında, çocuklarda görülen depresyon belirtilerinin yetişkinlerde görülen belirtilerle benzer olduğunu, ancak çocuklarda depresyon belirtilerinin gelişim dönemlerine göre kısmen değişiklik gösterebileceğini ifade etti. Bunların yanında depresyon yaşayan yetişkinlerde görülebilen, içe kapanma, konuşmama gibi yakınmaları içeren depresif duygu durumu belirtisinin, çocuklarda kolay kızma, bağırma ya da huzursuzluklarını fiziksel kavga yolu ile dışa vurma şeklinde de görülebileceğini söyleyen Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI, depresyonda olan yetişkinlerde görülebilen kilo kaybı ya da kilo alımının olması belirtisinin, çocuklarda beklenen kilo alımının olmaması şeklinde de görülebileceğini belirtti.

Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI: “Sevilen Birinin Kaybı, Aile İlişkilerinde İletişim Sorunları, Çocuğa Kötü Davranılması gibi Etkenler, Depresyon Oluşumuna Neden Olabilmektedir.”
Birçok psikiyatrik rahatsızlıkta olduğu gibi depresyonun oluşumunda da biyolojik, psikolojik ve sosyal faktörlerin önemli rol oynadığını söyleyen Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI, yapılan çalışmalara göre ailedeki ebeveynlerden birinde depresyon olmasının, çocuklarında da depresyon görülme riskini iki kat artırdığını, ayrıca ebeveynlerin her ikisinde de depresyon görülmesinin, çocuklarında depresyon riskini dört kat arttırdığını belirtti.  Bunların yanında birinci derece akrabalarında depresyon olan çocuklarda, depresyon riskinin iki veya üç kat daha fazla olduğunu söyleyen Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI, evlat edinilen çocukların ebeveynlerinde depresyon varsa kendisinde de görülme riskinin yüksek olduğunu belirtti.  Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI şöyle devam etti: “Ayrıca sevilen birinin kaybı, olumsuz yaşam olayları, sosyal yönden destek eksikliği, aile ilişkilerinde iletişim sorunları, olumlu duyguların ifade edilmesindeki yetersizlik, çocuğa kötü davranılması gibi etkenler depresyonun oluşumuna neden olabilmektedir.”

Depresyonda Olan Çocuğa Tanı Nasıl Konulur?
Küçük çocukların depresyon belirtilerinin tanınmasının zor olduğunu söyleyen Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI, depresyon tanısının, çocuk ve ergen psikiyatrisi kliniğinde çalışan uzmanlar tarafından, ebeveynler ile birlikte klinik görüşmeler yapılarak ve depresyon yaşayan çocuğun davranışlarının,  gerek birincil bakım veren kişiyle olan ilişkisi gözlemlenerek, gerekse oyun yoluyla değerlendirilerek konulabileceğini, ancak çocuğun yaşının ilerlemesiyle birlikte depresyon tanısının çocukla ve ebeveynlerle yapılacak olan klinik görüşmeye ek olarak, çocuğun, ebeveynlerin ve öğretmenlerin, doldurulacağı, çocuğun ruhsal durumunun değerlendiren çeşitli formlar, testler ve ölçekler doğrultusunda konulabileceğini ifade etti.

Depresyonda Olan Çocuğun Tedavisi
Depresyonda olan çocukların ve ergenlerin tedavisinde tercih edilmesi gereken ilk yöntemin psikoterapi yöntemi olduğunu söyleyen Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI, çocuğun zihinsel ve duygusal gelişimine göre psikoterapi yöntemlerinden oyun terapisi, bireysel terapi, bilişsel davranışçı terapi, aile terapisi gibi terapi yöntemlerinin kullanıldığını belirtti.  Bunun yanında depresyonu olan çocuğun veya ergenin gerek kendisinin, gerekse ailesinin depresyon hakkında bilgilendirilmesinin de tedavinin bir diğer parçası olduğunu söyleyen Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI, depresyonu olan çocuklarda ve ergenlerde kullanılan bir diğer tedavi yönteminin ise ilaç kullanımı olduğunu ifade etti.  Özellikle orta veya ağır düzey depresyonu olan çocuklarda depresyon tedavisi için ilaç kullanımı gerekebildiğini söyleyen Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI, gerek klinik pratikte gerekse yapılan çalışmalarda depresyon tedavisinde ilaç kullanımı olan çocuklarda, ilaç kullanımına ek olarak psikoterapi yöntemi uygulanması ile, tedavide daha etkili sonuca varılabildiğini belirtti.  Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI şöyle devam etti: “Bunların dışında intihar riski yüksek, aile içinde depresyona bağlı ciddi sorunlar ve çatışmalar yaşayan, ağır depresyonu olan çocukların, çocuk ve ergen psikiyatrisi yataklı servisine yatırılarak tedavi edilmesi, uygulanan bir diğer tedavi yöntemdir.”

Depresyonda Olabileceği Düşünülen Çocukların Uzman Yardımı Alması Şart!
Çocuklarda bir haftadan daha fazla süre ile depresyon belirtilerinden birkaçının görüldüğü ve çocuğun derslerinde ani bozulma, aile, arkadaş, sosyal ilişkilerinde olumsuz yönde değişiklik gözlemlendiği durumlarda mutlaka bir çocuk veya ergen psikiyatrisi kliniğine başvurulması  ve bir uzmandan yardım alınmasına özen gösterilmesi gerektiğini  söyleyen Uzm. Psikolog Damla Alkan SAYGILI,  ayrıca erken tanının, depresyonun tedavi edilmesi, depresyonun kronikleşmesinin önlenmesi, çocuğun gerek okulda, gerek ailesiyle, gerekse sosyal çevresiyle olan ilişkilerinde ciddi işlev kaybına uğramasının engellenmesi, çocuktaki veya ergendeki intihar etme riskinin azaltılması yönünde son derece önem taşıdığını ifade etti.