Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık

Also available in: English

Rehberlik ve Psikolojik Danışma Anabilim Dalı (RPD) Yüksek Lisans Programı

Amaç ve Hedefler
Programın amacı, rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerine gereksinim duyulan çeşitli alanlarda bu hizmetleri sunabilecek, kuramsal ve uygulamalı bilgi ve beceriler ile donanmış uzman personel yetiştirmektir. Mutlu, uyumlu ve üretken bireylerin yetiştirilmesine katkıda bulunmak adına programımızda verilen “kişilerarası iletişim becerileri – temel yaşam becerileri, bilişsel, bedensel, psiko-sosyal gelişim alanları bilgisi, psikolojik ölçme araçlarını kullanarak araştırma yapabilme becerileri” ayrı bir öneme sahiptir.
İş Olanakları
Bu programdan mezun olan öğrenciler “Yakın Doğu Üniversitesi Atatürk Eğitim FakültesiRehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Lisans Diploması” alırlar. Rehberlik ve Psikolojik danışma hizmetlerine gereksinim duyulan çok geniş bir alanda çalışabilen mezunlarımıza Milli Eğitim Bakanlığı’nda rehber öğretmen (psikolojik danışman) unvanı verilmektedir.
Bölüm Olanakları
Biri 20 ve ikisi 30 bilgisayarlı laboratuvarlarda uygulamalı eğitim görebilme, yetkin öğretim kadrosu, ortaöğretim ve meslek liselerinde staj olanağına sahiptir.

Yrd.Doç.Dr. Yeliz AKINTUĞ
PDR Ana Bilim Dalı Başkanı

Lisans Dersleri 

1.Yarıyıl

Kodu Dersin Adı T U K
RPD 101 Psikoloji 3 0 3
RPD 103 Özel Eğitim 3 0 3
RPD 107 Türk Eğitim Tarihi 3 0 3
RPD 109 Eğitim Felsefesi 3 0 3
ING 101 İngilizce I 3 0 3
AIT 101 Atatürk ilke ve ink.T 2 0 2
TDL 101 TürkçeI:Yazılı Anlat. 3 0 3
RPD 105 Eğitim Bilimi 3 0 3

2.Yarıyıl

Kodu Dersin Adı T U K
RPD 102 Kaynak Tar.ve Rap.Y 0 2 2
RPD 104 Sosyal Psikoloji 3 0 3
RPD 106 Bilgisayar I 2 2 3
RPD 108 Eğitim Sosyolojisi 3 0 3
RPD 110 Kişilerarası İletişim 3 0 3
ING 102 İngilizce II 3 0 3
AİT 102 Atatürk ilke ve ink.T 2 0 2
TDL 102 TürkçeII:Yazılı Anlat 2 0 2
        21

3.Yarıyıl

Kodu Dersin Adı T U K
RPD 201 Psk.Dan ve Rehberlik 3 0 3
RPD 203 Öğrenme Psk. I 3 0 3
RPD 205 Gelişim Psk.(Çocukluk) 3 0 3
RPD 207 Davranışın Biyolojik Temelleri 3 0 3
RPD 209 İstatistik I 3 0 3
RPD 211 Sosyal Antropoloji 3 0 3
RPD 213 Bilgisayar II 3 0 3
RPD 215 Seçmeli I 3 0 3
        24

IV. Yarıyıl

Kodu Dersin Adı T U K
RPD 202 Uygulamalı Grup Etkileşim 2 2 3
RPD 204 Öğrenme Psk. II 3 0 3
RPD 206 Özel Eğitimde Kaynaştırma 3 0 3
RPD 208 Öğretim İlke Ve Yöntemleri 3 0 3
RPD 210 İstatistik II 3 0 3
RPD 212 Eğitimde Program Geliştirme 3 0 3
RPD 214 Fizyolojik Psk 3 0 3
RPD 216 Seçmeli II 3 0 3
        24

V.Yarıyıl

Kodu Dersin Adı T U K
RPD 301 İlk ve Orta Öğretimde Reh.Çalışmaları 3 0 3
RPD 303 Endüstri ve Örgüt Psk 3 0 3
RPD 305 Gelişim Psk.(Ergenlik) 3 0 3
RPD 307 Patalojik psk. 3 0 3
RPD 309 Ölçme ve Değerlendirme 3 0 3
RPD 311 Araştırma Yöntem ve Teknikleri I 2 0 2
RPD 313 Seçmeli III 3 0 3
RPD 315 Seçmeli IV 3 0 3
        23

VI.Yarıyıl

Kodu Dersin Adı T U K
RPD 302 Psk.Dan.İlke Tek. 3 0 3
RPD 304 PDR’de Etik ve Yasal Konular 3 0 3
RPD 306 Kişilik Kuramları 3 0 3
RPD 308 Duygusal Ve Dav.Bozuklukları 3 0 3
RPD 310 Araştırma Yöntem ve Teknikleri II 2 0 2
RPD 312 Psikometri 3 0 3
RPD 314 Seçmeli V. 3 0 3
RPD 316 Seçmeli VI 3 0 3
        23

VII.Yarıyıl

Kodu Dersin Adı T U K
RPD 401 Mesleki Danışma Kuram Ve Teknikleri 3 0 3
RPD 403 Bireyle Psk.Dan.Uygulaması I 1 4 3
RPD 405 Grup Rehberliği 3 0 3
RPD 407 Psikolojik Dan.Kuramları 3 0 3
RPD 409 Yetişkin Psikolojisi 3 0 3
RPD 411 Bireysel Zeka Testleri 3 0 3
RPD 417 Toplumsal Hizmet Uy 3 0 3
RPD 413 Seçmeli I 3 0 3
RPD 415 Seçmeli II 3 0 3
        27

VIII.Yarıyıl

Kodu Dersin Adı T U K
RPD 402 Grupla Psk.Dan.İlke ve Teknikleri 2 2 3
RPD 404 Meslek Dan. Uygulamaları 2 2 3
RPD 406 Okullarda PDR Uygulamaları 2 6 5
RPD 408 Klinik Psikoloji 3 0 3
RPD 410 Bireyle Psk.Dan.Uygulaması II 1 4 3
RPD 412 Eğitim Yönetimi 3 0 3
RPD 414 Seçmeli I 3 0 3
RPD 416 Seçmeli II 3 0 3
        26

Yüksek Lisans Programı Dersler – Programın İşleyişi- Aday Öğrencilere Öneriler
YDÜ, Rehberlik ve Psikolojik Danışma Yüksek Lisans Programı’na öğrencilerin mezun oldukları programın özelliklerine göre değerlendirilerek kabul edilebilmektedirler. Farklı bölümlerden mezun olan öğrenciler de bilimsel hazırlık derslerini tamamladıktan sonra Rehberlik ve Psikolojik Danışma yüksek lisans yapma hakkında sahip olabilirler. Programa kabul edilmek için en az 2.50 lisans ortalaması, ALES sınavından 55 ve bölümümüz öğretim görevlilerinin gerçekleştireceği mülakattan geçer puan almaları gerekmektedir.

Rehberlik ve Psikolojik Danışma Anabilim Dalı (RPD) Yüksek Lisans Programı
Dersler ve Kredileri

Dersin Adı T U K
RPD’ de İleri Araştırma Teknikleri 3 0 3
Kişiliğin Gelişimi ve Uyum Problemleri 3 0 3
Psikolojik Testler 3 0 3
Kişilik Hizmetleri ve Rehberlik 3 0 3
Psikolojik Danışma İlke ve Teknikleri 3 0 3
Grupla Psikolojik Danışma 3 0 3
Kariyer Danışmanlığı 3 0 3
RPD Semineri 3 0 3
Alan Çalışmaları 3 0 3
Bireyi Tanıma Teknikleri ve Uygulamaları 3 0 3
RPD’de Çağdaş Akımlar 3 0 3
Uyumsuz Çocukların Eğitimi 3 0 3
İleri Ölçme ve Değerlendirme 3 0 3
İlköğretimde Rehberlik 3 0 3
Ortaöğretimde Rehberlik 3 0 3
Veli-Öğrenci İletişimi Danışmanlığı 3 0 3
Proje(Tezsiz yüksek lisans için Başarılı/Başarısız
Tez Başarılı/Başarısız

Doktora Programı Dersler – Programın İşleyişi – Aday Öğrencilere Öneriler
YDÜ, Rehberlik ve Psikolojik Danışma Doktora Programı’na bu alanda yüksek lisans programlarından mezun olan öğrenciler değerlendirilerek kabul edilebilmektedirler. Yüksek lisans transkriptlerinde Rehberlik ve Psikolojik Danışma Doktora dalına devam etmeleri için yeterli ders bulunmayan adaylar 4 bilimsel hazırlık dersi alarak doktora programına başlayabilirler. Programa kabul edilmek için yüksek lisans ortalaması BA, ALES sınavından EA 55 İngilizce YDS puanı 55 ve bölümümüz öğretim görevlileri tarafından gerçekleştirilecek mülakattan geçer not almaları gerekmektedir.

Rehberlik ve Psikolojik Danışma Anabilim Dalı (RPD) Doktora Programı Dersler ve Kredileri

Dersin Adı T U K
Psikolojik Danışmada Çağdaş Yaklaşımlar 3 0 3
İleri Psikolojik Danışma İlke ve Teknikleri 3 0 3
İleri Bireysel Psikolojik Danışma Uygulaması 3 0 3
İleri Grupla Psikolojik Danışma İlke ve Teknikleri   3 0 3
Çağdaş Kişilik Kuramları 3 0 3
İleri Araştırma Yöntemleri      
PDR Semineri      
Tez Başarılı/Başarısız
Seçmeli      
Nitel Araştırma Yöntemleri 3 0 3
Bilim Etiği 3 0 3
Endüstri Psikolojisi 3 0 3
Sağlık Psikolojisi 3 0 3
İleri Davranış Bozuklukları 3 0 3
Ergenlik ve Yetişkinlikte Gelişim Psikolojisi 3 0 3
İleri Psikolojik Ölçme 3 0 3
Teknikleri ve Uygulamaları      
Kariyer Danışmanlığı ve Uygulaması 3 0 3
Rehberlikte Program Geliştirme 3 0 3
Aile Danışmanlığı Kuram ve Modelleri 3 0 3
Özel Eğitimde Psikolojik Danışma ve Rehberlik 3 0 3
Uzmanlık Alan Dersi 3 0 3

Ders İçerikleri

PD’de İleri Araştırma Teknikleri
Bilgi, bilgi türleri ve bilimsel bilgi, Bilim ve Felsefe İlişkisi, Bilimsel Yöntem, Araştırma ve Araştırma modelleri,  Araştırma süreci ve aşamaları, Evren Örneklem, Veri ve Veri Türleri,  Veri Çözümleme Yöntemleri, Rapor yazma ve APA standartları

Kişiliğin Gelişimi ve Uyum Problemleri
Çocukluk, ergenlik, genç yetişkinlik, orta yaşlar ve yaşlılık gelişim dönemlerinin özellikleri, uyum problemleri ve bu problemlerle baş etme yolları.

Psikolojik Testler
Psikolojik testler ve tarihsel gelişimi, Psikolojik testlerin sınıflanması, Ölçme araçlarının psikometrik özellikleri, Zekânın ölçülmesi, Yeteneğin ölçülmesi, Kişiliğin ölçülmesi, İlgilerin ölçülmesi,Tutumların ölçülmesi,Gelişimsel testler.

Kişilik Hizmetleri ve Rehberlik
Ailenin yaşadığı duyguların tanımlanması, çocuklarının engelleri hakkında bilgilendirme, aile içi ilişkilerin incelenmesi, normal kardeşlerin yaşantıları, aile ve toplum ilişkileri.

Psikolojik Danışma İlke ve Teknikleri
Yardım Beceri Modelleri, Psikolojik Danışma Süreci ve Temel Beceriler, İleri Düzey Beceriler, Kavramlaştırma Modelleri,

Grupla Psikolojik Danışma
Bireyle psikolojik danışmanın temel öğeleri. Grupla psikolojik danışmanın temel öğeleri. Psikolojik danışma oturumlarıyla ilgili öğrencilere dönüt verilmesi.

Mesleki Rehberlik
Meslek seçimi ile ilgili temel tanımlar, Meslek seçiminin önemi, meslek psikolojik danışmanlığının tarihsel gelişimi, Kuramlar, Özellik Faktör Kuramları, Psikanalitik Kuramlar

RPD Semineri
Yüksek lisans eğitiminin ikinci yarısında danışman öğretim üyesinin denetiminde çalışmak istediği konuya yönelik olarak literatür çalışması, veri toplama, derleme, analiz etme ve sonuçları raporlayarak sunmayı kapsayan faaliyetlerden oluşur.

Alan Çalışmaları
Öğrencinin tez danışmanı tarafından belirlenen konular.

Bireyi Tanıma Teknikleri ve Uygulamaları
Bireysel farklılıkların nedenleri, bireysel ve grupsal farklılık alanları, bireysel farklılıkları ölçmenin tarihsel kökenleri ve gelişimi, bireysel faklılıkları ölçme yaklaşımları, yöntem ve
araçları, ölçme araçlarına eleştirel yaklaşım ve uygun araç seçme ilkeleri.

RPD’de Çağdaş Akımlar
Belli başlı psikolojik danışma kuramları, kuramların temelini oluşturan ilkeler, teknikler ve uygulamalar, psikolojik danışma uygulamalarındaki yeni gelişmeler ve eğilimler.

Uyumsuz Çocukların Eğitimi
Uyumlu ve uyumsuz çocukların tanımı, uyumsuz çocukların özellikleri, sınıf içinde uyumsuz çocuklar, uyumsuz çocuklarını sınıflandırılması, sınıftaki uyumsuz çocuklarınt ve teşhisi, sınıftaki uyumsuz davranışların nedenleri, uyumsuz çocukların eğitimi.

İleri Ölçme ve Değerlendirme
Bu dersin amacı kapsamında serebral organizasyon, başlıca beyin hastalıkları, nöropsikolojik muayenin yorumlanması, dikkat ve dikkat testleri, yönetici işlevler ve değerlendirmeleri, bellek testleri, karmaşık görsel algı testleri ve praksi ile testleri incelenir.

İlköğretimde Rehberlik
İlköğretimde eğitsel, mesleki ve kişisel rehberlik. İlköğretimde ailenin rolü, ilköğretim dönemi çocukluk özellikleri.

Ortaöğretimde Rehberlik
Bu derste; rehberlik hizmetlerinin planlanması, saldırgan davranışlara müdahale, öğretmen-öğrenci iletişimini geliştirme, arkadaşlık ilişkileri, madde kullanımını önleme, verimli ders çalışma teknikleri ve sınav kaygısıyla baş etme becerilerini öğretme konuları  yer almaktadır

Veli-Öğrenci İletişimi Danışmanlığı
Ailenin yaşadığı duyguların tanımlanması, çocuklarının engelleri hakkında bilgilendirme, aile içi ilişkilerin incelenmesi, normal kardeşlerin yaşantıları, aile ve toplum ilişkileri.

Proje (Tezsiz yüksek lisans için) (Başarılı/Başarısız)
Bir araştırma projesini hazırlama

Tez (Başarılı/Başarısız)
Özgün bir araştırma projesini gerçekleştirme ve tez jürisi önünde savunma.

Rehberlik ve Psikolojik Danışma Anabilim Dalı (RPD) Doktora Programı
YDÜ, Rehberlik ve Psikolojik Danışma Doktora Programı’na bu alanda yüksek lisans programlarından mezun olan öğrenciler değerlendirilerek kabul edilebilmektedirler. Yüksek lisans transkriptlerinde Rehberlik ve Psikolojik Danışma Doktora dalına devam etmeleri için yeterli ders bulunmayan adaylar 4 bilimsel hazırlık dersi alarak doktora programına başlayabilirler. Programa kabul edilmek için yüksek lisans ortalaması BA, ALES sınavından EA 55 İngilizce YDS puanı 55 ve bölümümüz öğretim görevlileri tarafından gerçekleştirilecek mülakattan geçer not almaları gerekmektedir.

Ders İçerikleri

Psikolojik Danışmada Çağdaş Yaklaşımlar
Belli başlı psikolojik danışma kuramları, kuramların temelini oluşturan ilkeler, teknikler ve uygulamalar, psikolojik danışma uygulamalarındaki yeni gelişmeler ve eğilimler.

İleri Psikolojik Danışma İlke ve Teknikleri
Etkili bir psikolojik danışma yardımı sunma, Geçmişe ve bağlama odaklanan psikolojik danışma kuram ve teknikleri, Duygu ve duyumlara odaklanan psikolojik danışma kuramları, Düşünceye odaklanan psikolojik danışma kuramları,Eyleme odaklanan psikolojik danışma kuramları,Bütünleştirilmiş ve Eklektik psikolojik danışma kuramları,Tedavi Sistemleri

İleri Bireysel Psikolojik Danışma Uygulaması
Bireyle psikolojik danışmanın temel öğeleri. Grupla psikolojik danışmanın temel öğeleri. Psikolojik danışma oturumlarıyla ilgili öğrencilere dönüt verilmesi.

İleri Grupla Psikolojik Danışma Uygulaması
Grupla psikolojik danışmanın temel öğeleri: Genel bir bakış I (Grupla psikolojik danışmaya giriş/grup lideri). Grupla psikolojik danışmanın temel öğeleri: Genel bir bakış II (Grup sürecinin ilk aşamaları). Grupla psikolojik danışmanın temel öğeleri: Genel bir bakış III Grup sürecinin ileri aşamaları. Grupla psikolojik danışmada tekniklerin kullanımı/grup tekniklerini kullanma sürecinde etik ilkeler. Grubun kurulma aşamasındaki teknikler. Grubun başlangıç aşamasındaki teknikler. Grubun geçiş aşamasındaki teknikler (Geçiş Aşamasının Özellikleri, Savunmacı Davranışlarla ve Güç Danışanlarla Baş Etme). Grubun geçiş aşamasındaki teknikler (Çatışmalarla Baş Etme, Ortak Korku ve Direnci Keşfetme, Lidere Meydan Okumalarla Çalışma). Grubun eylem aşamasındaki teknikler (Eylem Aşamasının Özellikleri, Ortaya Çıkan Temalarla ve Yoğun Duygularla Çalışma). Grubun eylem aşamasındaki teknikler (Rüyalarla, Yansıtmalarla ve Farkındalıkla İlgili Diğer Problemlerle Çalışma). Grubun sonlandırma aşamasındaki teknikler.

Psikolojik Danışma ve Rehberlikte Seçme Konular
Süpervizyon Alanına Giriş; Süpervizyon Kuramları ve Modelleri; Süpervizyon Müdahaleleri-Formatları; Süpervizyon Yöntemleri ve Teknikleri; Süpervizyon Süreci; Süpervizyon İlişkisi; Süpervizörün Rol ve Sorumlulukları; Süpervizyon Alanların Rol ve Sorumlulukları; Süpervizyonda Etik ve Yasal Konular; Süpervizyonda Ölçme ve Değerlendirme; Süpervizyon Süreç ve Sonuç Araştırmaları.

Nitel Araştırma Yöntemleri
Bu ders, nitel araştırmaların kuramsal ve kavramsal temelleri ve nitel araştırma sürecinin temel aşamalarına ( planlama, veri toplama, analiz ve sonuçların uygulamada kullanılması) odaklıdır. Hemşirelikte yapılmış nitel araştırma konularını inceleme, araştırma yöntemlerini kritik etme, yorumlama ve bir araştırma projesi hazırlama faaliyetlerine rehberlik eder.

Bilim Etiği
Bilimsel araştırmanın doğası ve bilim insanlarının görev ve sorumlulukları, bilim kurumlarının sorumlulukları, bilimsel araştırmada yapılması gerekenler, Bilim insanı, etik ve toplum, etik kurulu, bilim etiğinde temel ilkeler, araştırmada varsayım ve tasarım, araştırma projesi, protokolü ve metodolojisi, denekler, araştırma verilerinin arşivlenmesi, araştırma verilerinin analizi ve bilimsel bilginin yayına dönüştürülmesi, yazarların sıralaması, yöntemler, kaynak gösterme, bilimsel yayında teşekkür konusu, hakemli dergilerde değerlendirme, bilimsel bilginin tanımı, bilimde etik dışı davranış, disiplinsiz araştırma, yinelenen yayın, sahtecilik, saptırma, aldatmaca, aşırmacılık, akademik etik, akademik yükseltilme, eğitimde sorunlar ve kopyacılık.

Endüstri Psikolojisi
Endüstri ortamında çalışanlar arasında çatışmaların çözümü, motivasyon ve personel seçimi.

Sağlık Psikolojisi
Toplumsal cinsiyet, cinsiyet kavramı, cinsel yolla bulaşan hastalıklar ve bu hastalıklardan korunma.

İleri Davranış Bozuklukları
Çeşitli kuramsal yaklaşımlara göre normal dışı kavramının yorumlanması ICD ve DSM dizgelerine göre davranış bozuklukları kategorilerindeki temel değişmeler. DSM dizgesine göre majör sendromların incelenmesi, ayırıcı tanılar, öykü alma ve refere etmede temel ilkelerin incelenmesi.

Ergenlik ve Yetişkinlikte Gelişim Psikolojisi
Psikolojik danışma süreci; Kuramlar ve teknikler, sosyal ve duygusal problemler için psikolojik danışma; sosyal beceriler, akran ilişkileri, öfke yönetimi, akademik problemler için psikolojik danışma, üstün yetenekli ergenlerle psikolojik danışma,

İleri Psikolojik Ölçme Teknikleri ve Uygulamaları
Psikolojik testler ve tarihsel gelişimi, Eğitimde ve psikolojide ölçme,standartları,Testlerin psikometrik özellikleri, Test geliştirme, uyarlama ve revizyon,Norm geliştirme, kullanma ve yorumlama,Ölçekleme teknikleri,Test kullanımı ve etik,Yetenek, kişilik, ilgi ve tutumların ölçülmesi

Meslek Danışmanlığı ve Uygulaması
Meslek kavramı, mesleğin nitelikleri, meslek seçimi kuramları ve meslek seçimini etkileyen faktörler, mesleğe yöneltmenin önemi ve mesleğe yöneltme sırasında dikkat edilmesi gereken unsurlar.

Rehberlikte Program Geliştirme
Eğitim programlarının temel öğeleri ve kavramlarının analizi ve bazı değişik eğitim düzeyleri için geliştirilmiş olan eğitim program modellerinin incelenmesi.

Aile Danışmanlığı Kuram ve Modelleri
Aile arasındaki etkileşim, aile yaşam örüntüsü, boşanma, yaşam olaylarının aile üzerindeki etkisi ve aile ile görüşme teknikleri.

Özel Eğitimde Psikolojik Danışma ve Rehberlik
Psikolojik danışma ve rehberlik alanındaki etik ilkeler, genel uygulama standartları, danışan hakları ve psikolojik danışmanın sorumlulukları, yasal sorunlar.

Psikolojik Danışma ve Rehberlik Semineri
Psikolojik danışmada güncel gelişmeler, yeni eğilimler sorunlar ve çeşitli psikolojik danışma yaklaşımlarının tedavi sonuçlarına ilişkin değerlendirme raporu, ödev veya proje çalışmaları yapılması.

Uzmanlık Alan Dersi
Öğrencinin tez danışmanı tarafından belirlenen konular.

Tez
Doktora tezi bir öğretim üyesinin danışmanlığında teorik ve uygulamalı derslerin tamamlanmasından sonra öğrencini bağımsız bir çalışma yürütebilmesini içerir. Bu nedenle tez çalışması süresince öğrenci literatür tarama, veri toplama ve değerlendirme, analiz yapma ve sonuçlarını yazılı olarak sunmaya yönelik olarak danışmanının gözetiminde çalışmalar yapar.